Working at audit firm

Mình đã làm trong ngành kiểm toán nhiều năm, ở nhiều firms khác nhau và ở nhiều văn phòng khác nhau. Có một đặc điểm của công việc kiểm toán mà mình thấy các bạn trong ngành nên trân trọng, đó là tính “tuần hoàn”. “Tuần hoàn” nên được hiểu là mọi thứ đều được “lặp đi lặp lại” theo một chu trình hàng năm, hoàn toàn có thể dự đoán và chuẩn bị trước. Ví dụ như:

• Năm nào cũng sẽ có mùa bận, và mùa bận nào cũng sẽ phải làm việc và chạy deadline sấp mặt,
• Năm nào cũng có đủ việc để làm, vì các công ty năm nào cũng phải phát hành hoặc nộp báo cáo kiểm toán. Việt Nam sắp tới còn dự định mở rộng đối tượng công ty phải kiểm toán bắt buộc, nên tha hồ việc cho các bạn làm.
• Năm nào cũng dự đoán được mức thưởng, tăng lương, hay thăng chức, etc. Ví dụ như, dù cho có OT s.m.l hơn đứa bạn bao nhiêu, mức thưởng cũng chỉ khoảng 1.25 hay 1.5 tháng lương, kiểu vậy,
• Năm nào cũng phải thi chứng chỉ chuyên nghiệp, cập nhật kiến thức, hay training trong công ty.

Đấy, “tuần hoàn” là như này, như một năm có bốn mùa, xuân hạ thu đông rồi lại xuân.

Working at corporate

Hiện tại, mình đang làm ở môi trường corporate. Không biết có phải do số phận “ưu đãi” hay không, từ lúc mình nhận offer hay gia nhập đến giờ, mọi thứ ở công ty xoay như chong chóng – “The only thing unchange is change”. Ví dụ như:

• Các sếp thấy quy trình này có vẻ không ổn, vậy là lập team và project để cải thiện. Mọi người đều brainstorm và nêu ý kiến, các bên liên quan đều đóng góp. Tất nhiên, sau đó project đi đến đâu, có thực hiện được hay không thì còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố khác. Nhiều lúc, cả team tốn nhiều công sức và thời gian chuẩn bị, nhưng cuối cùng, đành phải gác lại vì thời điểm chưa phù hợp, hay mức độ ưu tiên thay đổi.
• Thay đổi chiến lược kinh doanh – hàng năm đều có KPI và target, kế hoạch để thực hiện, như ra mắt bao nhiêu sản phẩm mới, mua bán & sáp nhập. Đặc biệt trong lĩnh vực IT như công ty mình, đây là chuyện hết sức bình thường. Nên nhiều lúc, kế hoạch không thể nói trước là cố định theo năm, mà là thay đổi theo quý, theo tháng. Ví dụ như, chỉ cần một thông báo M&A, hay sắp xếp lại danh mục sản phẩm, thế là phải tạm gác lại mấy việc cũ, chuyển qua ưu tiên này trước đã.
• Khách hàng mới, sản phẩm mới, đối tác mới, không lúc nào là không có cái mới. Board of Management đều mong muốn công ty đi lên, bán được nhiều sản phẩm, doanh thu cao hơn, lợi nhuận nhiều hơn. Nhân viên muốn lương cao hơn, thưởng nhiều hơn. Vì tâm lý đó, công ty luôn tìm đủ cách để phát triển thị trường. Chính vì thế, với team Finance Operation của mình, luôn phải tìm giải pháp để đảm bảo hài hòa lợi ích. Đâu thể nói “không” vì “chưa có quy định”, kinh doanh mà, có khách hàng, có doanh thu, có lợi nhuận thì phải mừng, phải làm chứ.

Một sự thay đổi nữa là về vai trò và góc nhìn. Làm ở audit firm, mình là “agent”, người ngoài, cung cấp dịch vụ chuyên nghiệp cho khách hàng. Vì là người ngoài, mình không thể quyết định thay, hay ép khách hàng làm theo ý kiến hay lời khuyên của mình được. Khách hàng là người quyết định cuối cùng, chịu trách nhiệm cho những quyết định ấy. Khi gia nhập corporate, mình không còn là người ngoài nữa. Bây giờ, mình lại thuộc team bàn luận để đưa ra quyết định và chịu trách nhiệm. Đặc biệt, khi làm ở HQ của international company, mỗi quyết định đưa ra càng phải cân nhắc kỹ càng, vì ảnh hưởng đến tất cả subsi trên toàn cầu. Do đó, mỗi ý tưởng được nêu, đều cần phải lưu ý đến đặc trưng của từng subsi, kiểu “but, in our subsi X, we are different in …” Mệt đầu ra trò đấy.

Hiện tại, mình vẫn đang trong quá trình thích ứng và hòa nhập với môi trường công ty. Gia nhập được gần một năm rồi, cơ mà trong năm nay, công ty tái cấu trúc và bán nhiều mảng kinh doanh quá, nên mọi thứ cứ “nháo nhào” hết cả lên. Mình hay đùa với team và sếp, “tao chỉ muốn một năm bình thường để thích nghi thôi mà, vậy mà cũng không được.” Ờ thì, làm corporate là như vậy đó. Quyết tâm rời audit vì muốn thoát ra khỏi vòng “tuần hoàn” kia, làm cái mới, vậy thì đi tiếp thôi. Nhiều thử thách, nhiều thứ không thể biết trước, nhưng cũng nhiều thú vị mà.