Trước hết, mình muốn nói một chút về kết quả quá trình nộp đơn du học của mình. Mục đích để mọi người biết rằng, đây là “real experience”, được viết bởi người thật việc thật, kẻo bị kêu “chém gió” hoặc “tào lao dễ sợ”. Cảnh báo flex, ai không thích flex mà cứ muốn đọc thì ráng đọc hết nha.

Mình có gần 7 năm kinh nghiệm làm việc, nên, quyết định chọn học MBA, chứ không học Master nữa. Mà, MBA ở Mỹ thì lâu quá, 2 năm lận; nên mình quyết định chọn châu Âu. Sau quá trình tìm hiểu và tham gia đủ thể loại MBA fairs, mình nộp hồ sơ vào 3 trường: IMD – Thụy Sỹ, Rotterdam School of Management (RSM) – Hà Lan, và IE Business School – Tây Ban Nha. Yên tâm, cả 3 đều là trường top và có tiếng ở châu Âu và global, nên không phải lo về chương trình học. Sau khi nộp đơn và phỏng vấn, mình nhận được offer từ RSM và IE; trong đó, RSM cho học bổng 15% và IE cho 25%. Cuối cùng, mình chọn học RSM, vì tổng chi phí rẻ hơn, và mình thích Hà Lan (mình không phải Ngạn, nên mình thích vì nhiều lý do “unique” khác à). Ít ra, mình vẫn được coi là người có kinh nghiệm trong việc này nhỉ.

Thực lòng mà nói, du học không phải là một chuyện đơn giản. Đó cả là một quá trình, từ việc chọn trường, luyện thi các chứng chỉ cần thiết (IELTS, GMAT), đến việc hoàn thành application form (có thể sẽ bao gồm essay, motivation letter) và reference (thư giới thiệu). Và, nếu qua được vòng hồ sơ rồi, sẽ tiếp tục phỏng vấn với đại diện trường. Tất nhiên, không thể bỏ qua câu hỏi quan trọng nhất “What is your financial plan?” – không thể đang theo học mà lại hết tiền được. Sơ qua thì có những thứ như vậy, cũng đâu có nhiều đâu.

Các ứng viên làm trong audit & accountancy firms quốc tế đều có lợi thế lớn khi apply đi du học, bất kể firm đó có phải là big 4 hay không. Lý do ư? Thứ nhất, kiến thức về kinh tế và tài chính đã có, nên, chắc chắn sẽ không gặp nhiều khó khăn khi theo học. Thứ hai, khả năng làm việc đã được chứng minh, có thể chịu được áp lực trong công việc thì chắc chắn sẽ chịu tốt khi đi học. Thứ ba, đó là “international exposure” – làm việc với các công ty nước ngoài rồi, nên, ít ra có chút gọi là kinh nghiệm làm việc với quốc tế. Các trường đánh giá rất cao điều này, có trường còn list vào điều kiện tối thiểu. Do đó, đọc CV mà thấy background như trên, trường không có cảm tình thì hơi lạ đó nha.

Tuy nhiều người có thể chưa tự tin về vấn đề ngôn ngữ, văn hóa, hay trình độ phát triển kinh tế, các ứng viên Việt Nam lại có những lợi thế riêng. Thứ nhất, các trường luôn muốn có sự đa dạng (diversity) cao nhất có thể trong lứa sinh viên. Nên, họ luôn muốn có sinh viên từ các nước đang phát triển, châu Á – Thái Bình Dương hay châu Phi, và các nước có ít sinh viên theo học ở trường lúc trước. Nếu ứng viên là người trong cộng đồng LGBT, có thành tích thể thao hay văn nghệ, nhảy múa, hay đã lập gia đình có con, single mom nữa thì tuyệt, quá đa dạng luôn rồi. Thứ hai, Việt Nam là một nước đang ngày càng có vai trò quan trọng, nền kinh tế đang lên và nhiều người có nhu cầu đi học. Nhu cầu lớn, nên không trường nào muốn bỏ qua thị trường này. Thứ ba, khả năng của sinh viên Việt Nam thì xuất sắc chẳng kém. Người Việt Nam vốn có sẵn tiếng thông minh, chăm chỉ, mà các trường cũng thích có sinh viên như vậy. 

Lợi thế là vậy, tuy nhiên, công nhân kiểm toán lại phải đối mặt với những bất lợi riêng. Lớn nhất là chuyện time management – quản lý thời gian. Hãy tưởng tượng, bạn vừa phải hoàn thành công việc được giao trên công ty (8h làm việc + OT), khi “combat” với sếp và khách hàng thôi chưa đủ, lại còn phải mắng xả stress với tụi junior nữa. Trong khi đó, vẫn phải học & thi chứng chỉ nghề nghiệp (không công nhân kiểm toán nào thoát được vụ này đâu), rồi phải học & luyện GMAT, IELTS, rồi consulting, coaching application form các kiểu. Nhất là vào mùa bận, lúc đó thì khéo chỉ nghĩ được “Hay là mình bỏ hết, về quê nuôi cá và trồng thêm rau.” Mà, GMAT & IELTS có phải dễ dàng gì đâu, điểm không cao, khéo bị loại từ vòng gửi xe ấy chứ. Đấy là còn chưa kể, thời gian tà tưa, tụ tập bạn bè, hẹn hò với crush/người eo, hóng drama, rồi shopping hay làm chầu bia hơi nữa chứ :)). Ôi trời, ngày chỉ có 24h thôi, người chỉ có 1 đầu và 2 tay, phân thân sao được đây? 

Mình nói ra để mọi người biết, cánh cửa du học vẫn luôn rộng mở với công nhân kiểm toán. Tuy nhiên, để hoàn thành mong ước đó, sẽ luôn có những khó khăn cần phải vượt qua. Time management là vật cản lớn nhất, ảnh hưởng đến cả performance trong công việc và chất lượng hồ sơ. Hy vọng rằng, nếu bạn muốn đi du học, mục tiêu và khát vọng của bạn đủ lớn để vượt qua hết những thách thức kể trên. Nếu bạn có điều đó, tin mình đi, bạn sẽ làm mọi thứ với một tâm trạng hứng khởi và “không ai có thể ngăn cản được.” Chúc mọi người thành công!